Blog 3: Leidinggeven aan Docent Ontwikkel Teams: op zoek naar de juiste balans

Blog 3: Leidinggeven aan Docent Ontwikkel Teams: op zoek naar de juiste balans

14-10-2017

Op 20 oktober 2017 is het een feit. Dan zal Floor Binkhorst als eerste onderzoeker promoveren op een TechYourFuture onderzoek. In de aanloop naar haar verdediging publiceren wij wekelijks een boeiende blog waarin Floor haar ervaringen deelt. Deze week de laatste uit de trilogie.

Eerst Blog 1  en blog 2 lezen?

Leidinggeven aan Docent Ontwikkel Teams: op zoek naar de juiste balans 

Tijdens mijn onderzoek naar Docent Ontwikkel Teams (DOTs) – waarin bètadocenten van verschillende scholen samenwerken aan het ontwerp van vernieuwend lesmateriaal – heb ik vele teambijeenkomsten mogen bijwonen. Soms verliepen die bijeenkomsten heel soepel, en maakte het team concrete plannen om verder te komen. Maar soms bleven de teams lang steken bij dezelfde kwesties. En dat is jammer, want hierdoor kregen niet alle deelnemende docenten de kans om hun vakinhoudelijke kennis te vergroten en om hun bètalessen aantrekkelijker te maken voor zichzelf en voor hun leerlingen. Dus hoe kunnen we ervoor zorgen dat alle DOT bijeenkomsten soepel verlopen? 

In een vorige blog en infographic heb ik al toegelicht welke zeven aspecten kunnen bijdragen aan verbeterde opbrengsten van DOTs. Twee aspecten hiervan hebben te maken met het voortraject van de DOT: welke deelnemers doen mee, en op welke manier zijn hun scholen betrokken? Hoewel dit erg belangrijke aspecten zijn, bleek uit mijn onderzoek dat er meer uitdagingen te vinden zijn bij de overige vijf aspecten die te maken hebben met het proces van de DOTs: de teaminteractie, de gezamenlijke doelen, de activiteiten, de organisatie en het leiderschap. En die laatste, het leiderschap, speelt een centrale rol omdat het de andere procesfactoren kan beïnvloeden. Dus willen we het proces en daarmee de opbrengsten van DOTs verbeteren, heeft het zin om kritisch naar het leiderschap te kijken. 

Zelfsturing

Maar wat is dat dan: goed leiderschap? Dat is bij DOTs, of bij andere soorten docententeams, niet vanzelfsprekend. Aan de ene kant staat zelfsturing centraal. Docenten moeten de kans krijgen om hun eigen ideeën in te brengen, zodat ze kunnen werken aan hun eigen ontwikkeling en waardoor ze bezig kunnen zijn met onderwerpen die relevant zijn voor hun eigen lespraktijk. Dus als deelnemers zelf – of eigenlijk gezamenlijk – leiding geven aan de DOTs, vergroot dat hun gevoel van eigenaarschap, waardoor de kans groter wordt dat de opbrengsten van de DOT in praktijk gebracht worden.

Top-down leiderschap

 Maar aan de andere kant heb ik tijdens het observeren van DOTs gezien dat dit niet altijd goed werkte. Teams met teveel zelfsturing verloren vaak focus. Bijvoorbeeld doordat ze niet duidelijk gezamenlijke doelen hadden geformuleerd. En als er geen duidelijke doelen zijn is het ook moeilijk om de juiste activiteiten uit te voeren, waardoor de daadkracht van het team en de kwaliteit van de materialen vermindert. Kortom, om focus, duidelijkheid en kwaliteit in het team te houden is een zekere mate van top-down leiderschap cruciaal.

De juiste balans

Zelfsturing en top-down leiderschap zijn dus beide belangrijk in DOTs. Maar hoe vind je de juiste balans? Daarvoor hebben wij een vernieuwde werkwijze ontwikkeld, die we binnenkort zullen presenteren. Met deze vernieuwde werkwijze krijgen docenten de kans om zelf richting te geven aan de DOT, waardoor ze altijd werken aan thema’s die voor hun actueel en relevant zijn. Daarnaast zorgt de werkwijze voor structuur en duidelijkheid, waardoor de ontwikkelde lesmaterialen op een hoger niveau gebracht kunnen worden. Op deze manier kan vernieuwend en aantrekkelijk bètaonderwijs tot stand komen.  

Floor Binkhorst

Floor is promovenda aan de Universiteit Twente en doet met TechYourFuture onderzoek naar het functioneren van DOTs voor bètadocenten. Met haar achtergrond als natuurwetenschapper wordt zij gedreven door de vraag wat docenten zelf kunnen doen om hun bètavak aantrekkelijker te maken voor leerlingen. Op 20 oktober 2017 zal zij op dit onderzoek promoveren. Tevens wordt die dag een symposium georganiseerd waarvoor u van harte wordt uitgenodigd

Gerelateerde artikelen

Er konden geen resultaten worden gevonden voor deze zoekopdracht